Facebook   Twitter
 
Ամուլսարը ևս մի ծրագիր է՝ մեր երկիրը քանդելու. Կարինե Դանիելյան

Ամուլսարը ևս մի ծրագիր է՝ մեր երկիրը քանդելու. Կարինե Դանիելյան

19 Մայիսի 2017 - 13:29
Երկար ժամանակ է՝ ինչ չի դադարում աղմուկը Ամուլսարի հարցի շուրջ, բազմաթիվ փորձագետներ բարձրաձայնում են այն վտանգների մասին, որ կարող է իր հետ բերել հանքարդյունաբերական աշխատանքների մեկնարկը և տասը տարի շարունակ խիստ թունավոր նատրիումի ցիանիդի միջոցով տարեկան 10 միլիոն տոննա հանքաքարի վերամշակումը: Խնդրի շուրջ HayNews.am-ը զրուցել է բնապահպան Կարինե Դանիելյանի հետ:
- Տիկին Կարինե, Հայաստանում ո՞րն է թիվ մեկ բնապահպպանական խնդիրը:

- Անկախության տարիներին մենք անցանք բացարձակ հումքային կցորդ երկրի կարգավիճակի և, կորցնելով մնացած ճյուղերը ամբողջ տնտեսության հիմքը դարձավ հանքարդյունաբերությունը, դա աֆրիկյան երկրների, ամենահետամնաց երկրների տնտեսության ձևն է: Սա խիստ վտանգավոր է, քանզի որևէ լուրջ էկոլոգիական սահմանափակումների չնայելով, ինչ որ հնարավոր է՝ քանդում ենք: Հատկապես վտանգավոր է մետաղ պարունակող հանքերի առկայությունը, քանզի եթե այլ տեղերում ավազ պարունակող հանքերը, թեև էլի ունեն խնդիրներ, բայց դրանք այդքան գլոբալ չեն: Ավազի հանքերը Արաքս գետի տարածքում բերեցին նրան, որ մենք տարածք զիջեցինք Թուրքիային. գետը այնքան քանդեցինք մեր կողմից, որ այն իր հունը փոխեց: Ամենալուրջ խնդիրները մետաղ պարունակող հանքերից են առաջանում, բաց հանքերում պայթյունների արդյունքում շրջակա միջավայրի աղտոտում է տեղի ունենում, բացի դրանից աշխատանքի արդյունքում առաջանում են պոչամբարներ, որոնք քաղցկեղի նման ծածկում են երկիրը: Սա ոչ միայն իմ, այլև շատ էկոլոգիական ՀԿ-ների կարծիքն է, որ սա մեր առաջին, ամենալուրջ խնդիրն է, որը չենք կարողանում կանգնեցնել:

- Իսկ ի՞նչ գործողություններ են անում բնապահպանները և ՀԿ-ները՝ այս ամենը կանգնեցնելու համար և ստացվո՞ւմ է արդյոք:

- Առանձին գործողություններ, իհարկե նախաձեռնել ենք, արդյունքի հասել ենք, բայց դա քիչ է. օրինակ՝ Սևանի ավազանում թույլ չտվեցինք, որ ընդլայնեն իրենց գործունեությունը, նախատեսվում էր ոսկու հանքին կից վերամշակող գործարան կառուցել, տեղափոխվեց Արարատ, հազվագյուտ դեպքերում փոքր-փոքր արդյունքեր ունենք, բայց հիմնականում հիմքից կտրում են Հայաստանի բնությունը, նաև ապագա տնտեսության զարգացումը, որովհետև մենք մի կողմից հայտարարում ենք մաքուր գյուղատնտեսության զարգացում, եվրոպական, եվրասիական երկրներ պիտի արտահանենք մեր ամենամաքուր արտադրանքը, որտե՞ղ է այդ մաքուր արտադրանքը, եթե ողջ տարածքը ցիանիդով, թունավոր այլ մետաղներով ենք աղտոտում:

- Այժմ էլ Ամուլսարի հանքի խնդիրն է ծառացել, բազմաթիվ փորձագետներ պնդում են, որ Ամուլսարի շահագործման դեպքում վտանգվելու են Հայաստանի քաղցրահամ ջրերի ռազմավարական պաշարները, Սևանա լիճը, հանքային բուժիչ ջրերով հայտնի Ջերմուկ առողջարանային քաղաքն ու Որոտան-Արփա ջրատար թունելը: Ի՞նչ կասեք այս հարցի շուրջ:

- Մենք շատ պայքարեցինք նաև Ամուլսարի պարագայում, բայց ոչ մի արդյունքի չհասանք, ընդ որում օրինակ Նազելի Վարդանյանը, որպես իրավաբան, ապացուցում էր, թե ինչքան օրենքներ և ակտեր են խախտվել: Ասեմ, որ ՀՀ Նախագահին առընթեր Սևանի հանձնաժողովի անդամ եմ, մենք քննարկել ենք և բացասական կարծիք ենք հայտնել, սակայն ինչպես այդ բացասականը վերածվեց դրականի, ես այդպես էլ չհասկանացա:

- Հատկապես ահազանգում են Գնդեվազ գյուղի բնակիչները: Ի՞նչ կասեք այդ առումով, չէ՞ որ բարձրացվում է նույնիսկ հարց, որ գյուղի տարհանման խնդիր կլինի:

- Այս անգամ արդեն բնակիչներն են բողոքում, քանի որ այլ դեպքերում, օրինակ՝ Թեղուտի, երբ էկոլոգները բողոքում էին, թե վնասակար է, մեր դեմ դուրս էին գալիս թեղուտցիները և ասում, թե վերջապես իրենք աշխատատեղերով կապահովվեն, լավ կյանք կունենան, մենք իրենց միայն խանգարում ենք, հիմա զանգ են տալիս, թե՝ եկեք, փրկեք, բայց արդեն շատ ուշ է: Փրկել հնարավոր չէ, կոպեկներով վաճառվեցին իրենց այգիների տարածքները, եթե էլ կան դեռ մի քանիսը, դրանք ոռոգող ջրերը աղտոտված են, օգտագործել հնարավոր չէ: Իսկ աշխատատեղերի վերաբերյալ՝ գուցե մի քանի հոգի ներգարվվեց ամենասևագործ աշխատանքներում, իսկ հասկանալի է, որ մասնագետներին, մյուսներին բերեցին դրսից: Եվ փաստորեն մարդիկ իրենց կերակրող հիմնական աղբյուրից զրկվեցին և նոր աշխատանք չստացան: Հիմա լրիվ այլ կարծիքի են, բայց էլ ոչինչ փոխել չի լինի: Մենք չգիտենք մեր երկրի ընդերքը, չենք կարող երաշխավորել, որ մեր քաղցրահամ ջրերին վտանգ չի սպառնա՝ ի դեմս Սևանի, որ Ջերմուկին չի սպառնա վտանգ, ընդհակառակը, բազմաթիվ փորձագետներ եկել են եզրակացության, որ շատ մեծ վտանգ կսպառնա վերջիններիս: Միգուցե ինչ-որ հարստացում տեղի կունենա կոնկրետ անձանց մոտ, դա էլ պարզ չէ, որովհետև ոսկու տոկոսն այնտեղ շատ ցածր է: Տարբեր սպիկուլյացիաներ են գնում այս առումով, իհարկե ես չեմ կարող դրանք վերարտադրել առանց հաստատելու, բայց իրոք զարմանալի է: Հայաստանը ժամանակին միացել է Ռիոյի հռչակագրին, որտեղ հատուկ կետ կա՝ նախազգուշության սկզբունք՝ եթե դու չես կարող գիտականորեն, հստակ ապացուցել, որ շրջակա միջավայրի համար անվնաս է տվյալ գործունեությունը, ուրեմն պարտավոր ես այն չծավալել: Ոչ թե մենք՝ բնապահաններս կամ էկոլոգիական այլ կառույցներ, ՀԿ-ներ պետք է ապացուցենք տվյալ՝ «Լիդիան Արմենիա» ընկերության գործունեության անվտանգությունը, այլ հենց իրենք, միայն խոսքով ասել՝ դա իրոք անվտանգ է, մանկամիտ հայտարարություն է:

- Ես հանդիպել էի մի հոդվածի, որում փորձագետ, ջրամաքրման ոլորտում բազմաթիվ տարիներ աշխատած դոկտոր, պրոֆեսորն ասում էր, թե նույն այդ Լիդիան Արմենիան ոչ մի փորձ չունի հանքարդյունաբերության բնագավառում, ոչ մի համապատասխան անվտանգության սարքավորումներ չունի իր տրամադրության տակ, այսինքն՝ դուրս է գալիս, որ կազմակերպությունը ոչ մի փաստաթուղթ չի՞ ներկայացրել, ոչ մի բնապահպանի հետ հանդիպում չի՞ եղել, ծրագրի ոչ մի կողմ, ոչ մի դեմ հանգամանք չի քննարկվե՞լ:

- Բռոնոզյանի մասին է խոսքը, նա և ոչ միայն նա, այլև սփյուռքում մի շարք փորձագետներ անհանգստացած են և ահազանգում են այս հարցի շուրջ, քննարկումներ, փաստաթղթեր եղել են, թե ոչ՝ չգիտեմ, նրանք ասում են՝ ամեն բան հաշվարկված է, փորձաքննություն անցկացված է: Ինչքան գիտեմ՝ բավական ճնշումներ եղել են մեր իշխանությունների վրա, որպեսզի Ամուլսարը անպայման շահագործվի:

Անուշ Կրկյաշարյան
 
Նմանատիպ նորություններ
Գայա Արզումանյանը՝ Արցախի պատգամավորներից մեկի որդու հետ նշանվելու և այն չեղյալ համարելու մասին
22 Հոկտեմբերի 2017 - 17:32
Գայա Արզումանյանը՝ Արցախի պատգամավորներից մեկի որդու հետ նշանվելու և այն չեղյալ համարելու մասին
Մոսկվայում առաջին ձյունն է տեղացել
22 Հոկտեմբերի 2017 - 17:29
ՌԴ մայրաքաղաքում այսօր՝ հոկտեմբերի 22-ին, առաջին ձյունն է տեղացել: Օդերևութաբանների հաղորդմամբ՝ ջերմաստիճանը չի բարձրանա +3 աստիճանից: Մյուս շաբաթ ևս կանխատեսել են ձյան տեղումներ:
«Գողանում եմ ձեր տղամարդկանց` 1928 թվականից ի վեր». Instagram-ում ավելի քան 3 միլիոն հետևորդ ունեցող տատիկը չի զիջում երիտասարդ բլոգերներին (լուսանկարներ)
22 Հոկտեմբերի 2017 - 15:50
@baddiewinkle Instagram-էջը պատկանում է մի կնոջ, ով 89 տարեկան է: Չնայած իր պատկառելի տարիքին՝ նա երիտասարդ է հոգով: Էքստրավագանտ տատիկն արդեն ծոռներ ունի, բայց նա սոցիալական ցանցերում ակտիվ կյանք է վարում, գրում է bigpicture.ru-ն:
Ես երբեք իմ անձնականից ոչինչ չեմ հրապարակում՝ կլինի դա ուրախություն, տխրություն, ձեռքբերում թե կորուստ. Վահագն Գալստյան
22 Հոկտեմբերի 2017 - 15:48
«Ժողովուրդ»-ը գրում է.
Էկրանային և բեմական նախագծերում ունեցած նոր դերերի, գործունեության հուսադրող և հիասթափեցնող կողմերի մասին «Ժողովուրդ»-ը զրուցել է «Մեծ պատմություն փոքր քաղաքում», «Ալա- Բալա Նիցա», «Ուրիշի փոխարեն» ֆիլմերից, «Տնփեսա» և այլ հեռուստասերիալներից հայտնի դերասան, Հ. Ղափլանյանի անվան պետական դրամատիկական թատրոնի արտիստ Վահագն Գալստյանի հետ:
Վաթսունինը համայնքներում նոյեմբերի 5-ի ՏԻՄ ընտրություններին կհետևի 11 ՀԿ-ի 1 017 դիտորդ
22 Հոկտեմբերի 2017 - 15:24
ՀՀ կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովը տեղեկացնում է, որ 2017 թվականի նոյեմբերի 5-ին հանրապետության 69 համայնքներում կայանալիք տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրությունների ժամանակ դիտորդական առաքելություն իրականացնելու նպատակով հավատարմագրվելու կամ հավատարմագրված դիտորդների ցանկում փոփոխություններ կատարելու համար դիմումներ ՀՀ կենտրոնական ընտրական հանձնաժողով կարող էին ներկայացվել մինչև ս.թ հոկտեմբերի 21-ը:
Թոշակների, աշխատավարձերի բարձրացման մասին 2019-ից հետո կմտածենք. ՀՀԿ-ական պատգամավոր
22 Հոկտեմբերի 2017 - 15:22
Կառավարությունը աշխատավարձերի ու թոշակների բարձրացման ուղղությամբ կսկսի մտածել 2019 թվականից: Այս մասին NEWS.am-ի հետ զրույցում նշել է Ազգային ժողովի Հանրապետական խմբակցության քարտուղար Գագիկ Մելիքյանը՝ հիմնվելով կառավարության այն քայլերի վրա, որոնք պետք է հետագայում հանգեցնեն դրան:
Վերա Բրեժնևան ցուցադրել է իր բնական գեղեցկությունը
22 Հոկտեմբերի 2017 - 14:36
Երգչուհի Վերա Բրեժնևան նոր լուսանկար է հրապարակել, որում ներկայացել է իր բնական գեղեցկությամբ:
«Տիտանիկի» ուղեւորի նամակը վաճառվել է 166 հազար դոլարով
22 Հոկտեմբերի 2017 - 14:14
Հայտնի «Տիտանիկ» նավի ուղեւորի նամակը վաճառվել է ռեկորդային գնով՝ 126 հազար ֆունտ սթերլինգով (166 հազար դոլար): Այս մասին հայտարարել է Henry Aldridge & Son աճուրդի տան ներկայացուցիչը, փոխանցում է «ՌԻԱ Նովոստի»-ն:
Արցախում երեկ մահացած զինվորներից Հրաչ Ավետիսյանն ինքնասպանություն է գործել. նույն զորամասի ժամկետային զինծառայող է ձերբակալվել
22 Հոկտեմբերի 2017 - 14:11
Երկրորդ կայազորային քննչական բաժնում ձեռնարկված անհետաձգելի քննչական գործողությունների արդյունքում պարզվել են պարտադիր ժամկետային զինծառայող, շարքային Հրաչ Արարատի Ավետիսյանի մահվան՝ էական նշանակություն ունեցող մի շարք հանգամանքներ։ Այս մասին տեղեկանում ենք ՀՀ քննչական կոմիտեի ֆեյսբուքյան էջից։
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9696
 
Լրահոս`