Facebook   Twitter
 
Բաց նամակ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանին

Բաց նամակ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանին

14 Հունիսի 2018 - 13:25
Հարգելի պարոն վարչապետ,

Թեղուտի պղնձամոլիբդենային հանքի շահագործումը հանգեցրել է ՀՀ Լոռու մարզի Շնող և Թեղուտ գյուղերում բնապահպանական վիճակի վատթարացման, հողի, ջրի ծանր մետաղներով աղտոտման, սոցիալական իրավիճակի սրման:

Թեղուտի պղնձամոլիբդենային հանքավայրի շահագործման համար ՀՀ կառավարությունը 2007թ-ի նոյեմբերի 1-ի «Հայաստանի Հանրապետության Լոռու մարզի Շնողի և Թեղուտի գյուղական համայնքների վարչական սահմաններում որոշ տարածքներում բացառիկ` գերակա հանրային շահ ճանաչելու և հողերի նպատակային նշանակությունը փոփոխելու մասին» 1279-Ն որոշմամբ բացառիկ գերակա հանրային շահ անվան տակ Թեղուտ և Շնող գյուղերի բնակիչներից ստիպողաբար վերցրել է 81,483 հեկտար հող և տրամադրել «Թեղուտ» ՓԲԸ-ին:

Մեկ քմ հողի դիմաց «Թեղուտ» ՓԲԸ-ն վճարել է 40-50 դրամ: Մարդիկ զրկվել են սեփական հողերից, գյուղատնտեսությամբ ու սեփական գործունեությամբ զբաղվելու հնարավորությունից, անտառի բարիքներից, մաքուր հողից, մաքուր ջրից և մաքուր օդից: Սեփական եկամուտներից զրկվելով` բնակիչների մի մասը կախվածության մեջ է ընկել «Թեղուտ» ՓԲԸ-ից, որտեղ ընդունվել է աշխատանքի: Սակայն 2018թ-ի փետրվարին «Թեղուտ» ՓԲԸ-ն հայտարարել է, որ անժամկետ դադարեցնում է Թեղուտի պղնձամոլիբդենային հանքավայրի շահագործումը և լուծում 1032 աշխատակիցների հետ աշխատանքային պայմանագրերը:

Սույն թվականի հունիսի 11-ին ՀՀ Լոռու մարզի Շնող և Թեղուտ գյուղերի բնակիչները փակել են դեպի «Թեղուտ» ՓԲԸ-ը տանող ճանապարհը` պահանջելով վերականգնել իրենց ապրուստ վաստակելու իրավունքը, քանի որ Թեղուտի պղնձամոլիբդենային հանքավայրի շահագործման հետևանքով նրանք զրկվել են եկամտի իրենց աղբյուրներից:

Նախկին կառավարությունը պարտավոր էր հետաքննել և հանրությանը ներկայացնել, թե իրականում ինչ է կատարվում «Թեղուտ» ՓԲԸ-ում, վարկային պայմանագրերի դադարեցման հիմքերը, որոնք ներկայացրել էր դանիական կողմը: Դանիական PensionDenmark մասնավոր կենսաթոշակային հիմնադրամը հետ է պահանջել ՎՏԲ բանկի միջոցով «Վալլեքս» խմբին տրամադրած շուրջ 62 միլիոն ամերիկյան դոլլարի չափով վարկը լուրջ էկոլոգիական և սոցիալական խնդիրների պատճառով: Նախկին կառավարությունը պարտավոր էր հետաքննել և հանրությանը ներկայացնել, թե արդյոք «Թեղուտ» ՓԲԸ-ն պայմանագրային պարտականությունների չկատարման համար ներպետական օրենսդրությամբ ինչ պատասխանատվություն պետք է կրի, ինչքան անտառ է իրականում հատվել, և որքան անտառ է իրականում տնկվել, որքան է տնկված անտառի կպչողականությունն իրականում և որքանով է օրենքի տառին համապատասխանում անտառի փոխարեն 180 հա տարածքում պտղատու այգիների տնկումը, որքանով է Թեղուտի պոչամբարն անվտանգ տեղի բնակիչների համար, արդյոք ընկերությունն ունի պոչամբարի ռիսկերի կառավարման կարգ, թե` ոչ, արդյոք ընկերությունը գումարներ նախատեսել է սոցիալական ծրագրերի, բնապահպանական խնդիրների վերացման, հանքի փակման, պոչամբարի անվտանգության ապահովման, վնասների փոխհատուցման համար և այլն:

Չի բացառվում, որ խախտելով պարտավորությունները, «Թեղուտ» ՓԲԸ-ն կարող է դադարեցնել իր գործունեությունը` չվերականգնելով շրջակա միջավայրին և տեղի բնակչությանը պատճառված վնասները, պետությանը թողնել կիսով չափ շահագործված հանքավայր, որի հարուստ և դյուրին արդյունահանվող պաշարները հանվել են, իսկ մնացած պաշարները արդյունահանելը շահավետ չէ:

Թեղուտի հանքի շահագործումը տեղի է ունեցել առանց պետական պատկան մարմինների և տեխնիկական վերահսկողություն իրականացնող տեսչությունների կողմից պատշած հսկողության, չեն բացահայտվել «Թեղուտ» ՓԲԸ-ի գործունեության արդյունքում առաջացած բնապահպանական և սոցիալական խնդիրները: Նման պայմաններում եթե «Թեղուտ» ՓԲԸ-ն գնա գործունեության լիակատար դադարեցման, ապա դա կնշանակի, որ ՀՀ կառավարությունը թույլ է տալիս ընկերությանը` մնալ անպատիժ ու առանց պատասխանատվություն կրելու, որի արդյունքում մենք՝ քաղաքացիներս և պետությունը, կկանգնենք վերը նշված խնդիրների առջև։

Պահանջում ենք, որ ՀՀ կառավարությունը վերջապես իրագործի ՀՀ Սահմանադրությամբ և ՀՀ օրենսդրությամբ իր լիազորությունները և պարտավորեցնի «Թեղուտ» ՓԲԸ-ին վերականգնել խախտված տարածքները, տնկել հատված անտառի կրկնապատիկը և պատշաճ խնամք ապահովել, իրականացնել Թեղուտի պոչամբարի անվտանգության բարձրացմանն ուղղված միջոցառումներ, փոխհատուցում վճարել բնակիչներին պատճառված վնասների դիմաց, կանխել Շնող և Դեբեդ գետերի, հողերի աղտոտումը ծանր մետաղներով, հանրությանը ներկայացնել այն դրամագլուխը, որն ընկերությունը պետք է նախատեսած լինի հանքի փակման, պոչամբարի ռեկուլտիվացիայի, Թեղուտի հանքավայրի ենթակառուցվածքների ապամոնտաժման և շրջակա միջավայրի վերականգնման համար: Այս գործողությունները պետք է կրեն պարտադիր բնույթ անկախ նրանից, թե ընկերությունը շահագործում է Թեղուտի հանքը, թե` ոչ:

Եթե ընկերությունը որոշի փակել հանքը, ապա պետք է կատարի «Ընդերքի մասին» ՀՀ օրենսգրքի 49-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով նախատեսված և նույն օրենքի 54-րդ հոդվածով նախատեսվող պարտավորությունները, որոնք են`

«ա. հանքի ֆիզիկական փակման ծրագիրը, որում ներառվում է ենթակառուցվածքների, մեքենաների, սարքավորումների և շինությունների ապամոնտաժումը,

բ. օգտակար հանածոյի արդյունահանման հետևանքով խախտված հողատարածքների ռեկուլտիվացիայի, ներառյալ` ռեկուլտիվացիայի ծրագիրը հանքի գոյության ընթացքում (ելնելով հանքավայրի շահագործման եղանակից),

գ. աշխատուժի սոցիալական մեղմացման ծրագիրը` օրենսդրությամբ սահմանված կարգով,

դ. օգտակար հանածոյի արդյունահանված տարածքի, արդյունահանման ընթացքում առաջացած արտադրական լցակույտերի տեղադիրքի և դրանց հարակից համայնքների բնակչության անվտանգության և առողջության ապահովման նպատակով մշտադիտարկումների իրականացման ծրագիրը,

ե. հանքավայրի շահագործման աշխատանքների ավարտից 2 տարի առաջ հանքի փակման վերջնական ծրագրի կազմման հավաստումը,

զ. հանքի փակման ծրագրի իրականացման ֆինանսական երաշխիքները»:

Պահանջում ենք պատասխանատվության կանչել ՀՀ բնապահպանության նախկին նախարար Արամ Հարությունյանին (ներկայումս` ՀՀ ԱԺ ՀՀԿ խմբակցության պատգամավոր), ով ստորագրել է Թեղուտի ծրագրի բնապահպանական փորձաքննության դրական եզրակացությունը, որում անտեսվել են Թեղուտի ծրագրի ռիսկերի վերաբերյալ բազմաթիվ ահազանգերը և եզրակացությունները, ինչպես նաև շրջակա միջավայրի աղտոտման վերաբերյալ բողոքները:

Հուսով ենք, որ նոր կառավարությունը անհապաղ միջոցներ կձեռնարկի, որպեսզի Լոռու մարզի սահմանամերձ գոտում տեղի չունենան էկոլոգիական աղետ և սոցիալական ցնցումներ:


«ԷկոԼուր» տեղեկատվական ՀԿ, Ինգա Զարաֆյան

«Հայաստանի անտառներ» ՀԿ, Նազելի Վարդանյան

Անկախ փորձագետ Ռոզա Ջուլհակյան

«Հայ կանայք հանուն առողջության և առողջ շրջակա միջավայրի» ՀԿ, Ելենա Մանվելյան

«Մասնագիտական կրթության բարեփոխումներ» ՀԿ, Սամվել Պիպոյան

«Հանուն կայուն մարդկային զարգացման” ասոցիացիա, Կարինե Դանիելյան

Անկախ փորձագետ Էդվարդ Արզումանյան


HayNews.am
 
Նմանատիպ նորություններ
Էրիկը ցույց է տվել գեղեցկուհի ընտրյալին
18 Օգոստոսի 2018 - 21:43
Էրիկն այն երգիչերից է, ում երգերի ներքո մարդիկ սիրահարվում են, սեր խոստովանում:
Էներգետիկները ալկոհոլի հետ միասին մեծացնում են վտանգին հակվածությունը
18 Օգոստոսի 2018 - 21:36
Էներգետիկները ալկոհոլի հետ միասին մեծացնում են վտանգին հակվածությունը: Այս մասին նշված է Բրազիլիայից, Մեծ Բրիտանիայից եւ ԱՄՆ-ից գիտանականների խմբի անցկացրած հետազոտության մեջ, որը հրապարակվել է Journal of Psychiatric Research-ում:
Հակաաստղագուշակ՝ կենդանակերպի բոլոր նշանների համար
18 Օգոստոսի 2018 - 21:30
Խոյ

Ծայրահեղ ագրեսիվ, ռազմատենչ և դաժան։
Արտգործնախարար Զոհրաբ Մնացականյանը ցավակցություն է հայտնել Քոֆի Անանի մահվան կապակցությամբ
18 Օգոստոսի 2018 - 21:21
ՄԱԿ-ի նախկին գլխավոր քարտուղար Քոֆի Անանի մահվան կապակցությամբ իր ցավակցությունն է հայտնել Հայաստանի արտաքին գործերի նախարար Զոհրաբ Մնացականյանը։
Իսպանիայում ձերբակալել են թմրանյութերի մատակարարների խմբի, որից 7 տոննա հաշիշ են բռնագրավել
18 Օգոստոսի 2018 - 21:10
Իսպանիայի ոստիկանությունը Մալագա նահանգում չեզոքացրել է թմրանյութերի շրջանառությամբ զբաղվող միջազգային խմբի, բռնագրավվել է 7 տոննա հաշիշ, հաղորդում է «ՌԻԱ Նովոստին»՝ վկայակոչելով ոստիկանության մամուլի հաղորդագրությանը:
«Լուսավորի» հետ որևէ կապ չունի, դա Փաշինյանի նշանակման հարյուր օրվա իրադարձությունն էր». Թանդիլյանը՝ իր և իր կուսակիցների` հարթակում չլինելու մասին
18 Օգոստոսի 2018 - 21:03
«Լուսավորի» հետ որևէ կապ չունի, դա Նիկոլ Փաշինյանի նշանակման հարյուր օրվա իրադարձությունն էր, հավանաբար, հենց այդ պատճառով:
Արթուր Գևորգյան. Ո՛չ սպորտի նախարարությունը և ո՛չ ՀՕԱԿ-ն իրավունք չունեն միջամտելու բռնցքամարտի ֆեդերացիայի գործերին
18 Օգոստոսի 2018 - 21:00
Հայաստանի բռնցքամարտի ֆեդերացիայի նախագահ Արթուր Գևորգյանը լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ անդրադարձել է ՀԱՕԿ-ի և սպորտի նախարարության հնչեցրած մեղադրանքներին` կապված ՀԲՖ նախագահի վերջին ընտրություններին:
Նազենի Հովհաննիսյանը՝ կարճ կիսատաբատով ու ռետրո ոճում
18 Օգոստոսի 2018 - 20:53
Հեռուստահաղորդավարուհի, դերասանուհի Նազենի Հովհաննիսյանը բացի միկրոբլոգի իր հետեւորդ-երկրպագուներին գայթակղիչ լուսանկարներով ուրախացնելուց, հաճախ նրանց է ներկայացնում իր աշխարհայացքը, կիսվում տպավորություններով:
Ֆարոյան կղզիներում տեղի է ունեցել ավանդական կետորսությունը՝ ծովը պատելով արյան կարմիրով
18 Օգոստոսի 2018 - 20:52
Շոտլանդիայից 320 կմ դեպի հյուսիս ընկած Ֆարոյան կղզիներում տեղի ունեցած կետորսության լուսանկարները բողոքի նոր ալիք են բարձրացրել կենդանիների պաշտպան ակտիվիստների և բնապահպանների շրջանում:
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 14392
 
Լրահոս`
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Լուսինը կմոտենա չորս մոլորակներին. Բացառիկ երևույթ
Հասարակություն, Բնապահպանություն